Ngày 11/4, tại làng gốm cổ Bát Tràng, Trường Khoa học liên ngành và Nghệ thuật, ĐHQGHN (VNU-SIS) đã phối hợp cùng các đơn vị liên quan tổ chức ra mắt mô hình “Bàn Xoay” - một sáng kiến nhằm chuyển hóa di sản làng nghề thành sản phẩm công nghiệp văn hóa đa giá trị.

Chương trình do Khoa Công nghiệp văn hóa và Di sản (VNU-SIS) chủ trì, phối hợp với Trung tâm Xúc tiến quảng bá di sản văn hóa phi vật thể Việt Nam triển khai, thu hút sự quan tâm của đông đảo nhà khoa học, chuyên gia, đại diện ngoại giao và cộng đồng nghệ nhân địa phương.

Sự kiện có sự tham dự của nhiều đại biểu tiêu biểu. Về phía VNU-SIS có PGS.TS Nguyễn Việt Khôi – Phó Hiệu trưởng; TS. Mai Thị Hạnh - Phó Trưởng Khoa Công nghiệp văn hóa và Di sản, Chủ nhiệm đề tài; TS. Lê Duy Khương - Phó Trưởng phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác phát triển. Đại diện cơ quan quản lý và đối tác có ông Trịnh Văn Quyết (Phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Bát Tràng) và bà Nguyễn Thị Lệ Quyên - Giám đốc Trung tâm Xúc tiến quảng bá di sản văn hóa phi vật thể Việt Nam.

Đặc biệt, sự kiện có sự hiện diện của các nghệ nhân gốm tiêu biểu như Nguyễn Văn Hưng và Vũ Như Quỳnh - những người trực tiếp gìn giữ và truyền lửa cho nghề gốm truyền thống. Bên cạnh đó là các khách mời như Đinh Hồng Hải, Đại sứ Lý Đức Trung cùng đại diện các cơ quan báo chí và cộng đồng trải nghiệm.

Mô hình "Bàn Xoay": Tâm điểm của sự đồng sáng tạo

Lấy cảm hứng từ hình ảnh bàn xoay - biểu tượng của nghề gốm, mô hình “Bàn Xoay” được xây dựng như một hệ sinh thái công nghiệp văn hóa phức hợp, kết nối ba trụ cột chính: nghệ thuật biểu diễn, trải nghiệm du lịch và giáo dục di sản. Dựa trên học thuyết công nghiệp văn hóa của David Throsby, mô hình đặt di sản ở vị trí trung tâm, làm nền tảng cho mọi hoạt động sáng tạo và phát triển.

Điểm nổi bật của “Bàn Xoay” nằm ở cách tiếp cận đồng sáng tạo. Không chỉ dừng lại ở nghiên cứu học thuật, mô hình là kết quả của sự hợp tác chặt chẽ giữa các nhà khoa học và cộng đồng địa phương. Người dân Bát Tràng không chỉ tham gia mà còn giữ vai trò vận hành chính, đảm bảo tính chân thực và bền vững của sản phẩm văn hóa.

Phát huy sức sống nội sinh cho làng nghề

Việc ra mắt mô hình "Bàn xoay" là minh chứng cho sự nỗ lực của VNU-SIS trong việc đưa nghiên cứu khoa học vào thực tiễn đời sống. Sau giai đoạn triển khai thí điểm, mô hình sẽ được trao tặng lại cho cộng đồng Bát Tràng trực tiếp quản lý và vận hành. Hành động này không chỉ là bước đi cụ thể nhằm đưa nghiên cứu khoa học vào thực tiễn mà còn giúp bảo tồn di sản và còn thúc đẩy "sức sống nội sinh" của làng nghề, tạo ra những giá trị kinh tế - xã hội mới trong bối cảnh đương đại, góp phần hiện thực hóa chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô Hà Nội.

Chương trình chi tiết: